Krótki, przystępny przewodnik po sześciu zanieczyszczeniach, które mierzymy — bez żargonu.
Powietrze wokół nas nie jest puste. Unoszą się w nim drobne cząstki i gazy, których nie widać gołym okiem, a które każdego dnia trafiają do naszych płuc. Niektóre są nieszkodliwe, inne — przy wyższych stężeniach — wpływają na zdrowie serca i układu oddechowego. Mierzymy sześć z nich, uznanych przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) i Europejską Agencję Środowiska (EEA) za najważniejsze dla zdrowia w Europie. Ta strona wyjaśnia w prostych słowach, czym jest każde z nich.
Na stronie każdego miasta pokazujemy jeden kolor podsumowujący jakość powietrza: zielony oznacza dobrą jakość, żółty umiarkowaną, a pomarańczowy i czerwony — złą lub bardzo złą. To najszybszy sposób, by jednym rzutem oka wiedzieć, czy dziś jest dobry dzień na spacer, czy lepiej zostać w domu.
Ważne: kolor odpowiada NAJGORSZEMU z sześciu zanieczyszczeń w danym dniu. Wystarczy, że jedno z nich osiągnie wysokie stężenie, aby powietrze uznać za niezdrowe — nawet jeśli pozostałe pięć jest w normie.
Poniżej krótko opisujemy każde z nich. Jeśli chcesz poznać któreś dokładniej — skąd pochodzi, jak wpływa na zdrowie i jakie są normy — kliknij „Dowiedz się więcej”.
Mikroskopijne cząstki cieńsze niż 2,5 mikrometra. Są tak małe, że wnikają głęboko do płuc, a nawet do krwiobiegu. W Polsce zimą to główny problem — pochodzą przede wszystkim z domowych pieców.
Dowiedz się więcej →Większe cząstki (poniżej 10 mikrometrów): kurz, pyłki, sadza. Docierają do górnych dróg oddechowych i podrażniają je.
Dowiedz się więcej →Gaz pochodzący głównie z ruchu drogowego, zwłaszcza silników diesla. Najwyższe stężenia są przy ruchliwych ulicach.
Dowiedz się więcej →Nie pochodzi bezpośrednio z komina — powstaje w powietrzu ze smogu w słoneczne, upalne dni. Dlatego jego stężenie rośnie latem po południu.
Dowiedz się więcej →Ze spalania paliw zawierających siarkę (węgiel, olej). Dziś rzadziej stanowi problem niż kiedyś, ale wciąż go monitorujemy.
Dowiedz się więcej →Substancja z niepełnego spalania, zwłaszcza węgla i drewna. Zimą w wielu polskich miastach jej stężenie znacznie przekracza normy. Jest rakotwórcza.
Dowiedz się więcej →Zanieczyszczone powietrze dotyczy wszystkich, ale niektóre osoby są bardziej wrażliwe: dzieci (ich płuca wciąż się rozwijają), osoby starsze, kobiety w ciąży oraz osoby z astmą, chorobami serca lub układu oddechowego. W dni ze złą jakością powietrza to właśnie te grupy powinny najbardziej ograniczyć wysiłek na zewnątrz.
Dane: Europejska Agencja Środowiska (EEA). Normy zdrowotne: WHO Global Air Quality Guidelines 2021. Ta strona ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej.