De stof in het hart van het debat over diesel en milieuzones.
Stikstofdioxide (NO2) is een prikkelend gas dat vooral vrijkomt bij verbranding in motoren, met name diesel. Het is dé graadmeter van verkeersvervuiling in de stad.
Een roodbruin gas dat ontstaat bij verbranding op hoge temperatuur. In de stad komt het vooral uit uitlaten, waardoor de niveaus langs drukke wegen duidelijk hoger liggen dan een paar straten verderop.
Het wegverkeer domineert, met diesel voorop. Daarom staat NO2 centraal in maatregelen als milieuzones in steden en de verschuiving naar elektrisch vervoer. Ook scheepvaart en industrie dragen bij, zeker in havengebieden.
De niveaus volgen het ritme van het verkeer: lager in het weekend en in vakanties, hoger tijdens de spits.
NO2 irriteert de luchtwegen, vermindert de longfunctie en verergert astma — vooral bij kinderen die vlak bij drukke wegen wonen of naar school gaan.
De WHO adviseert 10 µg/m³ als jaargemiddelde en 25 µg/m³ per dag. De Europese jaargrenswaarde is 40 µg/m³; langs drukke stadswegen komen de concentraties daar nog het dichtst bij in de buurt.
Kies voor hardlopen of fietsen liever rustige straten of parken dan drukke doorgaande wegen: NO2 daalt snel zodra je een stukje van het verkeer af zit. Ook een paar meter afstand van de rijbaan scheelt al merkbaar.
Databron: Europees Milieuagentschap (EEA). Gezondheidsnormen: WHO-richtlijnen luchtkwaliteit (2021) en EU-grenswaarden.